İran vatandaşları Türkiye’ye 90 güne kadar vizesiz girebilir; ancak bu hak ikamet etme veya çalışma izni sağlamaz. 90 günü aşan kalışlar için yasal süre dolmadan uygun bir ikamet izni türüne başvurulması zorunludur.
Çalışmak isteyen İran vatandaşlarının işe başlamadan önce ayrıca çalışma izni alması gerekir. İkamet izninin türü kalış amacına göre belirlenir; şirket kurmak veya taşınmaz satın almak otomatik olarak ikamet ya da çalışma hakkı vermez.
İran vatandaşları için ikamet izni ve çalışma izni süreçleri, Türkiye’ye vizesiz giriş hakkından farklıdır. İran vatandaşları Türkiye’ye kısa süreli seyahatlerinde vizeden muaf olsa da bu hak otomatik olarak ikamet etme veya çalışma hakkı vermez.
Türkiye’de 90 günden uzun süre kalmak isteyen İran vatandaşlarının uygun bir ikamet izni türüne başvurması; çalışmak isteyenlerin ise işe başlamadan önce çalışma izni veya geçerli bir çalışma izni muafiyeti alması gerekir.
İran vatandaşları Türkiye’ye vizesiz girebilir mi?
Evet. İran’ın umuma mahsus ve resmî pasaport hamili vatandaşları Türkiye’ye yapacakları kısa süreli seyahatlerde 90 güne kadar vizeden muaftır.
Türkiye’deki kalış süresi hesaplanırken önceki giriş ve çıkışlar da dikkate alınır. Kısa süreli bir yurt dışı çıkışı, kullanılan yasal kalış günlerini otomatik olarak sıfırlamaz.
Pasaportun, vize muafiyetiyle tanınan kalış süresinin bitiminden itibaren en az 60 gün daha geçerli olması gerekir. Sınır kapısındaki nihai giriş değerlendirmesi; pasaport geçerliliği, seyahat amacı, önceki giriş ve çıkışlar ile varsa giriş yasağı kayıtlarına göre yapılır.
Ülkelere göre güncel kalış sürelerini yabancıların Türkiye’de kalış süreleri sayfamızdan karşılaştırabilirsiniz.
Vize muafiyeti ikamet izni yerine geçer mi?
Hayır. Vize muafiyeti yalnızca belirlenen süre içinde Türkiye’de kısa süreli ve yasal olarak bulunma hakkı sağlar. İran vatandaşının Türkiye’de daha uzun süre kalmak istemesi hâlinde, yasal kalış süresi sona ermeden uygun bir ikamet izni türüne başvurması gerekir.
İkamet izni başvurusunun yapılmış olması tek başına onay garantisi vermez. Başvurunun dayandığı kalış amacı, adres, maddi imkân, sağlık sigortası ve diğer belgeler Göç İdaresi tarafından birlikte değerlendirilir.
İran vatandaşları hangi ikamet iznine başvurabilir?
Başvurulabilecek ikamet izni türü, kişinin Türkiye’deki gerçek kalış amacına göre belirlenir.
- Kısa dönem ikamet izni: Türkiye’de konut sahibi olma, turizm, ticari bağlantı veya iş kurma, tedavi, Türkçe öğrenme ve mevzuatta belirtilen diğer amaçlarla başvurulabilir.
- Aile ikamet izni: Türk vatandaşının veya şartları sağlayan yabancı destekleyicinin yabancı eşi ile ergin olmayan ya da bağımlı yabancı çocukları için düzenlenebilir.
- Öğrenci ikamet izni: Türkiye’de bir yükseköğretim kurumunda eğitim görecek yabancılar için verilebilir.
- Uzun dönem ikamet izni: Türkiye’de kesintisiz en az sekiz yıl ikamet izniyle kalan ve diğer şartları karşılayan yabancılar için değerlendirilebilir.
Başvuru türü yalnızca kişinin tercihine göre seçilmemelidir. Sunulan belgelerin, beyan edilen kalış amacıyla uyumlu olması gerekir.
Başvuru seçenekleri hakkında ayrıntılı bilgi için yabancı ikamet izni danışmanlığı sayfamızı inceleyebilirsiniz.
İran vatandaşları için ikamet izni başvurusu nasıl yapılır?
- Türkiye’deki kalış amacına uygun ikamet izni türü belirlenir.
- Yasal kalış süresi sona ermeden e-İkamet sistemi üzerinden başvuru formu oluşturulur.
- Sistem tarafından belirtilen güncel belge listesi hazırlanır.
- İkamet harcı ve kart bedeli resmî tahakkuka göre ödenir.
- Başvuru dosyası, sistemde belirtilen usul ve yetkili makama sunulur.
- Eksik belge talebi gelirse verilen süre içinde tamamlanır.
- Başvuru sonucu ve ikamet kartının gönderim süreci takip edilir.
İnternet üzerinden form doldurulması başvurunun tamamlandığı veya kabul edildiği anlamına gelmez. Başvuru formunda belirtilen teslim ve görüşme aşamalarının da süresinde yerine getirilmesi gerekir.
İkamet izni için hangi belgeler gerekir?
Kesin belge listesi başvurulan ikamet türüne göre değişmekle birlikte genel olarak şu belgeler istenir:
- İmzalı ikamet izni başvuru formu,
- Geçerli pasaport veya pasaport yerine geçen belge,
- Pasaportun kimlik ve Türkiye’ye giriş bilgilerini gösteren sayfalarının fotokopileri,
- ICAO standartlarına uygun biyometrik fotoğraf,
- Türkiye’de kalınacak adresi gösteren belge,
- Başvuru süresini kapsayan geçerli sağlık sigortası veya muafiyet belgesi,
- Yeterli ve düzenli maddi imkâna ilişkin beyan veya belgeler,
- İkamet harcı ve kart bedeli ödeme belgeleri,
- Kalış amacını destekleyen ilave belgeler.
Yabancı ülkeden alınan belgeler için belgenin niteliğine göre tasdik, konsolosluk onayı, yeminli tercüme ve noter onayı gerekebilir.
Ev kiralamak ikamet izni almak için yeterli mi?
Hayır. Türkiye’de ev kiralanması yalnızca adres ve barınma şartının belgelenmesine yardımcı olur. Kira sözleşmesi tek başına ikamet izni verilmesini garanti etmez.
Başvurulan ikamet türünün yasal şartları, kalış amacı, sağlık sigortası, maddi imkân ve diğer belgeler de değerlendirilir. Adresin ikamet kaydına uygun olması ve başvuru belgelerindeki adres bilgilerinin birbiriyle çelişmemesi önemlidir.
Türkiye’de ev almak ikamet izni sağlar mı?
Türkiye’de konut niteliğinde taşınmazı bulunan İran vatandaşları kısa dönem ikamet iznine başvurabilir. Ancak taşınmaz satın alınması otomatik ikamet izni veya vatandaşlık hakkı vermez.
Taşınmazın konut niteliğinde olması, bu amaçla kullanılması ve tapu bilgilerinin başvuru sahibiyle uyumlu bulunması gerekir. İkamet izni başvurusu diğer yasal şartlarla birlikte değerlendirilir.
İran vatandaşları için ikamet izni harcı ne kadar?
İkamet izni maliyeti; talep edilen izin süresine, ülke tarifesine ve resmî tahakkuka göre belirlenir. İkamet harcına ayrıca ikamet kartı/değerli kâğıt bedeli ve yalnızca tahakkuk ettirilmesi hâlinde tek giriş vize harcı eklenebilir.
İran vatandaşları için güncel tutarı ikamet izni harç hesaplama sayfamızdan kontrol edebilirsiniz. Kesin ödeme tutarında e-İkamet sistemi tarafından oluşturulan resmî tahakkuk esas alınmalıdır.
İran vatandaşları Türkiye’de çalışabilir mi?
Evet. Ancak vizesiz giriş veya ikamet izni, kendi başına çalışma hakkı vermez. İran vatandaşının işe başlamadan önce uygun çalışma izni veya çalışma izni muafiyeti bulunmalıdır.
Çalışma izni başvurusu, yabancının Türkiye’deki yasal durumuna göre yurt içinden veya yurt dışından yapılabilir.
Yurt içinden çalışma izni başvurusu
Türkiye’de bulunan ve en az altı ay süreli geçerli ikamet izni sahibi olan yabancılar için yurt içi başvuru yolu kullanılabilir. Başvuru, yabancının 99 ile başlayan yabancı kimlik numarası üzerinden işveren tarafından e-İzin sisteminde yapılır.
Yurt dışından çalışma izni başvurusu
Uygun ikamet izni bulunmayan İran vatandaşı, kural olarak İran’daki veya yasal olarak bulunduğu ülkedeki Türk dış temsilciliğine çalışma vizesi başvurusu yapar. Dış temsilcilikten alınan 16 haneli referans numarası kullanılarak işveren Türkiye’den çalışma izni başvurusunu tamamlar.
Başvuru sürecinin ayrıntıları için yabancı çalışma izni sayfamızı inceleyebilirsiniz.
Çalışma izni değerlendirme kriterleri
Çalışma izni başvuruları yalnızca iş sözleşmesine göre sonuçlandırılmaz. İşverenin istihdam ve mali yeterliliği, yabancıya ödenecek ücret, görev, mesleki yeterlilik ve sektöre özel hükümler birlikte değerlendirilir.
İstihdam kriteri
Bilanço esasına tabi işyerlerinde genel kural olarak çalıştırılmak istenen her yabancı için en az beş Türk vatandaşının istihdam edilmesi esastır. Son yıl net satış tutarı 50.000.000 TL veya daha fazla olan işyerlerinde istihdam edilecek ilk beş yabancı bakımından istihdam kriteri uygulanmaz.
Mali yeterlilik kriteri
Cari yılda kurulmuş ve henüz yıl sonu bilançosu düzenlenmemiş işyerlerinde ödenmiş sermayenin en az 500.000 TL olması gerekir. Faaliyette bulunan işyerlerinde ise en az 500.000 TL ödenmiş sermaye, 8.000.000 TL net satış veya 150.000 ABD doları ihracat şartlarından birinin karşılanması esastır.
Ücret kriteri
Başvuruda bildirilen aylık brüt ücret; üst düzey yöneticiler ve pilotlar için asgari ücretin 5 katından, mühendis ve mimarlar için 4 katından, diğer yöneticiler için 3 katından, uzmanlık ve ustalık gerektiren işlerde 2 katından, ev hizmetleri ile diğer işlerde ise asgari ücret düzeyinden az olamaz.
İstihdam ve mali yeterlilik kriteri istisnası
3 Ağustos 2026 tarihinde yürürlüğe giren düzenlemeye göre, başvuru tarihi itibarıyla son üç yılda en az bir yıl Türkiye’de çalışma izni, ikamet izni veya uluslararası koruma kapsamında yasal olarak kalmış yabancılar adına yapılan yurt içi çalışma izni başvurularında, aynı işyerinde bu kapsamda yer alan en fazla üç yabancı için istihdam ve mali yeterlilik kriterlerinin uygulanmaması esastır.
Bu işyerlerinde çalışma izniyle çalışan yabancıların sayısının aynı işyerinde çalışan Türk vatandaşı sayısından fazla olmaması gerekir. Şartları sağlayan üçten fazla yabancının çalışacak olması hâlinde dördüncü ve sonraki yabancılar için işyerinde çalışan her bir yabancı başına beş Türk vatandaşının istihdam edilmesi ve mali yeterlilik kriterinin karşılanması esastır.
Önemli: Bu istisna yalnızca istihdam ve mali yeterlilik kriterlerine ilişkindir. Ücret, mesleki yeterlilik, görev, ön izin ve sektöre veya statüye özel diğer hükümler uygulanmaya devam eder. Şirket ortağı yabancılar ve özel düzenlemeye tabi statüler ayrıca değerlendirilmelidir.
Türkiye’de şirket kuran İran vatandaşı çalışabilir mi?
Şirket kurmak veya bir şirkete ortak olmak, yabancıya otomatik çalışma hakkı vermez. Şirket ortağı İran vatandaşının Türkiye’de fiilen çalışmaya başlamadan önce durumuna uygun çalışma iznini alması gerekir.
Şirket ortakları için yapılacak çalışma izni başvurularında sermaye payı, şirketin faaliyet durumu, mali yeterlilik ve Türk vatandaşı istihdamı gibi özel kriterler incelenebilir.
Sık sorulan sorular
İran vatandaşı 90 gün dolunca çıkış yapıp hemen geri gelebilir mi?
Kısa süreli çıkış yapmak kullanılan kalış süresini otomatik olarak sıfırlamaz. Önceki giriş ve çıkışlar birlikte değerlendirilir. Yasal kalış süresi dolmadan önce uygun ikamet izni başvuru yolunun değerlendirilmesi gerekir.
İran vatandaşı Türkiye’de ikamet izni olmadan çalışabilir mi?
İkamet izni bulunmayan yabancı için yurt dışından çalışma izni başvurusu yapılabilir. Ancak çalışma izni onaylanmadan ve izin başlangıç tarihi gelmeden çalışmaya başlanamaz.
İkamet izni alınca çalışma iznine gerek kalır mı?
Evet. İkamet izni çalışma hakkı vermez. Çalışma için ayrıca çalışma izni veya geçerli bir çalışma izni muafiyeti gerekir.
Çalışma izni ikamet izni yerine geçer mi?
Geçerli çalışma izni, kural olarak geçerlilik süresi boyunca ikamet izni yerine geçer. Bununla birlikte adres kaydı, SGK ve Bakanlık bildirimleri gibi diğer yükümlülüklerin ayrıca yerine getirilmesi gerekir.
İkamet izni başvurusu vatandaşlık hakkı sağlar mı?
Hayır. İkamet izni başvurusu veya ikamet kartı, tek başına Türk vatandaşlığı hakkı vermez. Vatandaşlık başvuruları ayrı şartlara ve değerlendirme sürecine tabidir.
İran vatandaşları için ikamet ve çalışma izni danışmanlığı
İran vatandaşlarının Türkiye’deki ikamet ve çalışma izni sürecinde öncelikle başvuru amacı, yasal kalış süresi, pasaport geçerliliği ve mevcut ikamet durumu kontrol edilmelidir. Yanlış ikamet türünün seçilmesi veya çalışma izni alınmadan işe başlanması ret ve idari yaptırım riski oluşturabilir.
T4 Danışmanlık olarak ikamet izni türünün belirlenmesi, başvuru belgelerinin hazırlanması ve yabancı çalışma izni sürecinin planlanması konularında danışmanlık sağlıyoruz. Dosyanızın ön değerlendirmesi için iletişim bilgilerimizden bize ulaşabilirsiniz.
Son kontrol tarihi: 1 Ağustos 2026
Not: Bu içerik genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır. Başvurular kişinin pasaport türü, giriş-çıkış geçmişi, kalış amacı ve güncel mevzuata göre ayrıca değerlendirilmelidir.