Blog

Yabancı Çalışma İzni Reddi ve Red Nedenleri

Yabancı çalışma izni reddi ve red nedenleri 6735 sayılı Uluslararası İşgücü Kanununun 9.maddesine göre uygulanır. Kanun maddelerinin ise hukuki terimleri sebebi ile anlaşılması bazen zor olabilmektedir. Bu yazıda mümkün olduğunca açıklamaya çalıştık.

Yabancı çalışma izin başvuruları Aile Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı’na bağlı Uluslararası İşgücü Genel Müdürlüğü tarafından değerlendirilir ve sonuçlandırılır. İzin değerlendirme kriterlerine uygun olması durumunda başvurular 30 gün içerisinde sonuçlandırılır. Fakat bu durum izin değerlendirme kriterlerine uygun olan her başvurunun onaylanacağı anlamına gelmemektedir.

Değerlendirme kriterlerine uygun olsa bile günün ekonomik ve istihdam koşullarına göre yabancı çalışma izni red edilebilir.

Özellikle kurumsal firmalarda en az 100.000 TL ödenmiş sermaye ve her bir yabancı için en az 5 Türk vatandaşı sigortalı çalıştırma koşulu öncelikle aranmaktadır. Bu kriterleri sağlamayan firmaların yaptığı başvurular yabancının muaf olmaması (TC vatandaşı ile 3 yıldır evli olma, TC vatandaşı çocuğu, anne ya da babası olması vb) durumunda kesinlikle red edilir.

Çalışma İzni Reddi ve Nedenleri

Yabancı çalışma izni başvurularının reddi genellikle 6735 sayılı Uluslararası İşgücü Kanunun 9.Maddesine dayandırılır. Kanunda Çalışma İzni ve Muafiyet adı altında yer alan 3.bölümde 9.madde çalışma izni reddi ve nedenlerini açıkça beyan eder.

Başvuru sahibine gönderilen yabancı çalışma izni reddi mail ve bildirimlerinde 9.maddenin 10 ayrı bendinden en az biri hatta genelde birden çoğu referans olarak gösterilir.

6735 Sayılı Kanun 9.Madde ve Alt Bendleri

a) Uluslararası işgücü politikasına uygun olmayan;

Bu madde genelde İşkur nezdinde Türk vatandaşları tarafından iş bulmak için çok fazla müracat olan iş kollarında Türk istihdamının önünü açmak için yabancı çalıştırılmasına gerek olmadığına kanaat getirildiğine işaret eder. Genellikle vasıfsız iş kollarında yani garsonluk, kasiyerlik, temizlik işçileri vb gibi işlerde yabancı işçi yerine işverenleri Türk vatandaşı çalıştırmaya teşvik etmek asıl amaçtır.

Diğer taraftan şirketin uzun süre pasif olması, cirosunun çok düşük olması vb gibi finansal yetersizliklerde bu madde gerekçe gösterilerek başvuru red edilebilir.

b) Sahte veya yanıltıcı bilgi ve belgelerle yapılan;

Gerek işverenin sisteme yüklenen evrakları gerekse yabancının diploma, sertifika ve hatta zaman zaman pasaport gibi belgelerininde gerçek olmayan sahte veya üzerinde oynanmış evrak var ise bu madde altından yabancı çalışma izni reddi uygun görülebilir.

c) Yabancı istihdam edilmesine ilişkin gerekçesi yeterli görülmeyen;

Genelde A bendi ile benzerdir, başvuru zamanı itibariyle sektörel durum, Türkiye’de işsizlik rakamları vb gibi konulardan dolayı uygulanır. Zaten ret kararına 9.madde A ve C bendi genelde birlikte eklenir.

çalışma izni rededilmesi

 

ç) Diğer kanunlarda Türk vatandaşlarına hasredilen iş ve meslekler için yapılan;

Ülkemizde bazı meslekler yabancılara yasaklanmıştır. Bu meslekler için yapılan başvurulara Ç bendine istinaden red olur. Yasaklı meslekler ise aşağıdaki gibidir;

  • Diş tabipliği, dişçilik, hastabakıcılık.
  • Eczacılık
  • Veterinerlik
  • Özel hastanelerde sorumlu müdürlük
  • Avukatlık
  • Noterlik
  • Özel güvenlik görevlisi
  • Kara suları dahilinde balık, istiridye, midye, sünger, inci, mercan ihracı, dalgıçlık, arayıcılık, kılavuzluk, kaptanlık, çarkçılık, katiplik, tayfalık vb.
  • Gümrük müşavirliği
  • Turist rehberliği

d) Gerekli nitelik ve uzmanlığı taşımadığı anlaşılan yabancılara ilişkin olan;

Uluslararası işgücü genel müdürlüğü e-izin otomasyon sistemine giriş yapılırken seçilecek meslek kodu İşkur Meslekler Sözlüğünden gelmektedir. İşkur meslekler sözlüğünde her bir iş kolu için mininmum eğitim ve yeterlilik durumu açıkça belirtilmiştir. Minimum yeterliği karşılamayan yabancılar için ilgili iş kolunda yapılan başvurular red edilir.

e) Bakanlıkça belirlenen değerlendirme kriterlerini karşılamayan;

En sık karşılaşılan yabancı çalışma izni red sebeplerinden biridir. Yabancı çalıştırmak isteyen firmanın bakanlıkça belirlenmiş olan izin değerlendirme kriterlerini karşılaması gerekir. Bu kriterleri aşağıda şekilde sıralayabiliriz;

  • İzin Değerlendirme Kriterleri (Görmek için tıklayınız)

    4817 Sayılı Yabancıların Çalışma İzinleri Hakkında Kanunun Uygulama Yönetmeliğinin 13 Üncü Maddesi Uyarınca Belirlenen Yabancıların Çalışma İzin Taleplerine İlişkin Olarak Başvuru Sahibi İşyerlerinin ve Yabancıların Karşılaması Zorunlu Olan Değerlendirme Kriterleri Aşağıda Belirtilmiştir

    1. Çalışma izni talep edilen işyerinde en az beş T.C. vatandaşının istihdamı zorunludur. Aynı işyerinde birden fazla yabancı için çalışma izni talebinde bulunulması durumunda, çalışma izni verilen ilk yabancıdan sonraki her bir yabancı için ayrı ayrı beş T.C. vatandaşı istihdamı aranacaktır. İzin isteyen yabancının şirket ortağı olması halinde beş kişilik istihdam şartı, Bakanlıkça verilecek bir yıllık çalışma izninin son altı ayı için aranır.
    2. İşyerinin ödenmiş sermayesinin en az 100.000 TL veya brüt satışlarının en az 800.000 TL veya son yıl ihracat tutarının en az 250.000 ABD Doları olması gerekmektedir.
    3. Dernek ve vakıflarda çalışacak yabancılara ilişkin izin taleplerinde 2 nci madde, yabancı devlet havayollarının Türkiye temsilciliklerinde, eğitim sektörü ve ev hizmetlerinde çalışacak yabancıların çalışma izni başvurularının değerlendirilmesinde ise, 1 inci ve 2 nci maddeler uygulanmayacaktır.
    4. İzin isteyen şirket ortağı yabancının, 40.000 TL’den az olmamak üzere sermaye payının en az yüzde 20 olması zorunludur.
    5. İşveren tarafından yabancıya ödeneceği beyan edilen aylık ücret miktarının yabancının görev ve yetkinliği ile bağdaşır seviyede olması zorunludur. Buna göre, başvuru tarihi itibariyle yürürlükte bulunan asgari ücret tutarı dikkate alınmak suretiyle yabancıya ödenecek ücretin en az;
      1. Üst düzey yöneticiler, pilotlar ve ön izin talebinde bulunan mühendis ve mimarlar için asgari ücretin 6,5 katı,
      2. Birim veya şube müdürleri ile mühendis ve mimarlar için asgari ücretin 4 katı,
      3. Uzmanlık ve ustalık gerektiren işlerde çalışacaklar, öğretmenler ile psikolog, fizyoterapist, müzisyen ve sahne sanatçısı unvanlarında çalışacak yabancılar için asgari ücretin 3 katı,
      4. Ev hizmetlerinde çalıştırılacak yabancılar için en az asgari ücret, yukarıda sayılanlar dışındaki diğer mesleklerde ( Satış elemanı, pazarlama-ihracat görevlisi gibi görevler ) çalışacak yabancılar için asgari ücretin 1,5 katı olması gerekmektedir.
      5. Turizm-Animasyon organizasyon firmalarında akrobat ve benzeri ünvanlarda çalışacak yabancılar ile masör, masöz ve SPA terapisti gibi işlerde çalışacak yabancılar için asgari ücretin 2 katı.
    6. Bünyelerinde izinli masaj salonu bulunduğunu kanıtlayan Kültür ve Turizm Bakanlığından belgeli en az dört yıldızlı turizm işletmeleri ile belgeli tatil köylerinin, masör, masöz ve SPA terapisti gibi uzmanlık ve ustalık gerektiren talepleri değerlendirmeye alınacak, bu kapsamda bulunmayan işletme ve işyerlerinin talepleri ise uygun bulunmayacaktır.
    7. (Değişik: 20.4.2011/ÇGM-8108) Eğlence sektörünün ve turizm-animasyon organizasyon firmalarının uzmanlık ve ustalık gerektiren işlerinde istihdam edilecek yabancılar için en az 10 T.C. vatandaşı çalıştırılması halinde her bir yabancı için ayrı ayrı beş T.C. vatandaşı istihdamına ilişkin kota ayrıca uygulanmayacaktır.
    8. (Ek madde: 20.4.2011/ÇGM-8108) Türkiye’nin taraf olduğu ikili ya da çok taraflı sözleşmelerde hüküm bulunan haller ile kamu kurum ve kuruluşlarınca sözleşme veya ihale usulleriyle mal ve hizmet alımı işlerinde çalıştırılacak yabancılara ilişkin çalışma izin taleplerinin değerlendirilmesinde 1 inci ve 2 nci maddelerde belirlenen kriterler uygulanmayacaktır.
    9. (Ek madde: 20.4.2011/ÇGM-8108) İleri teknoloji gerektiren işlerde veya aynı vasıflarda Türk uzmanın bulunmadığı hallerde Genel Müdürlük Makamınca verilecek onay üzerine 1 inci ve 2 nci maddelerle belirlenen kriterler uygulanmayacaktır.
    10. (Ek madde: 20.4.2011/ÇGM-8108) Özellik Arzeden Doğrudan Yabancı Yatırım koşullarını taşıyan işletmelerde kilit personel dışında istihdam edilecek yabancılar için, 1 inci madde ile belirlenen kriter, işletmenin ülke çapındaki tüm işyerlerinde çalışan T.C. vatandaşı sayısı esas alınarak uygulanır.

    BAŞVURULARINDA KRİTER UYGULANMAYACAK YABANCILAR

    Yabancıların Çalışma İzinleri Hakkında Kanunun Uygulama Yönetmelik hükümlerince çalışma izni değerlendirme kriterlerine tabi olmayan yabancılar aşağıda belirtilmiş olup, burada belirtilen yabancıların çalışabilmeleri için çalışma izni almaları zorunludur.

    Çalışma izin başvuruları çalışma izni değerlendirme kriterlerine tabi tutulmaksızın sonuçlandırılan söz konusu yabancıların bu kapsamda bulunduklarını T.C. resmi makamlarından alınmış belgelerle kanıtlamaları zorunludur.

    • Anne, baba veya çocuğu Türk vatandaşı olan yabancılar,
    • En az üç yıl süreyle Türk vatandaşı ile evlilik birliği içinde yaşayan yabancılar,
    • Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti vatandaşı yabancılar,
    • Türk ve akraba toplulukları uygulamaları çerçevesinde ikamet izni verilmiş olan yabancılar,
    • İnsani mülahazalar çerçevesinde ikamet izni verilmiş olan yabancılar,
    • İnsan ticareti mağduru olarak ikamet izni verilmiş olan yabancılar,
    • Vatansız statüsünde ikamet izni verilmiş olan yabancılar.

f) 6458 sayılı Kanunun 7 nci, 15 inci ve 54 üncü maddeleri kapsamında olduğu İçişleri
Bakanlığınca bildirilen yabancılara ilişkin olan;

Ülkeye girişine, vize verilmesine engel olan yabancılar ile sınırdışı kararı alınmış olan yabancılar için yapılan başvurular red olur;

7.madde

Türkiye’ye girişlerine izin verilmeyecek yabancılar
MADDE 7 – (1) Aşağıdaki yabancılar, Türkiye’ye girişlerine izin verilmeyerek geri
çevrilir:
a) Pasaportu, pasaport yerine geçen belgesi, vizesi veya ikamet ya da çalışma izni
olmayanlar ile bu belgeleri veya izinleri hileli yollarla edindiği veya sahte olduğu anlaşılanlar
b) Vize, vize muafiyeti veya ikamet izin süresinin bitiminden itibaren en az altmış gün
süreli pasaport veya pasaport yerine geçen belgesi olmayanlar
c) 15 inci maddenin ikinci fıkrası saklı kalmak kaydıyla, vize muafiyeti kapsamında
olsalar dahi, 15 inci maddenin birinci fıkrasında sayılan yabancılar
(2) Bu maddeyle ilgili olarak yapılan işlemler, geri çevrilen yabancılara tebliğ edilir.
Tebligatta, yabancıların karara karşı itiraz haklarını etkin şekilde nasıl kullanabilecekleri ve bu
süreçteki diğer yasal hak ve yükümlülükleri de yer alır.

15.madde

Vize verilmeyecek yabancılar
MADDE 15 – (1) Aşağıda belirtilen yabancılara vize verilmez:
a) Talep ettikleri vize süresinden en az altmış gün daha uzun süreli pasaport ya da
pasaport yerine geçen belgesi olmayanlar
b) Türkiye’ye girişleri yasaklı olanlar
c) Kamu düzeni veya kamu güvenliği açısından sakıncalı görülenler
ç) Kamu sağlığına tehdit olarak nitelendirilen hastalıklardan birini taşıyanlar
d) Türkiye Cumhuriyeti’nin taraf olduğu anlaşmalar uyarınca, suçluların geri verilmesine
esas olan suç veya suçlardan sanık olanlar ya da hükümlü bulunanlar
e) Kalacağı süreyi kapsayan geçerli sağlık sigortası bulunmayanlar
f) Türkiye’ye giriş, Türkiye’den geçiş veya Türkiye’de kalış amacını haklı nedenlere
dayandıramayanlar
g) Kalacağı sürede, yeterli ve düzenli maddi imkâna sahip olmayanlar
ğ) Vize ihlalinden veya önceki ikamet izninden doğan ya da 21/7/1953 tarihli ve 6183
sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanuna göre takip ve tahsil edilmesi gereken
alacakları ödemeyi kabul etmeyenler veya 26/9/2004 tarihli ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanununa
göre takip edilen borç ve cezalarını ödemeyi kabul etmeyenler
(2) Bu madde kapsamında olmasına rağmen vize verilmesinde yarar görülenlere Bakanın
onayıyla vize verilebilir

54.madde

Sınır dışı etme kararı alınacaklar
MADDE 54 – (1) Aşağıda sayılan yabancılar hakkında sınır dışı etme kararı alınır:
a) 5237 sayılı Kanunun 59 uncu maddesi kapsamında sınır dışı edilmesi gerektiği
değerlendirilenler
b) Terör örgütü yöneticisi, üyesi, destekleyicisi veya çıkar amaçlı suç örgütü yöneticisi,
üyesi veya destekleyicisi olanlar
c) Türkiye’ye giriş, vize ve ikamet izinleri için yapılan işlemlerde gerçek dışı bilgi ve
sahte belge kullananlar
ç) Türkiye’de bulunduğu süre zarfında geçimini meşru olmayan yollardan sağlayanlar
d) Kamu düzeni veya kamu güvenliği ya da kamu sağlığı açısından tehdit oluşturanlar
e) Vize veya vize muafiyeti süresini on günden fazla aşanlar veya vizesi iptal edilenler
f) İkamet izinleri iptal edilenler
g) İkamet izni bulunup da süresinin sona ermesinden itibaren kabul edilebilir gerekçesi
olmadan ikamet izni süresini on günden fazla ihlal edenler
ğ) Çalışma izni olmadan çalıştığı tespit edilenler
h) Türkiye’ye yasal giriş veya Türkiye’den yasal çıkış hükümlerini ihlal edenler
ı) Hakkında Türkiye’ye giriş yasağı bulunmasına rağmen Türkiye’ye geldiği tespit
edilenler
i) Uluslararası koruma başvurusu reddedilen, uluslararası korumadan hariçte tutulan,
başvurusu kabul edilemez olarak değerlendirilen, başvurusunu geri çeken, başvurusu geri
çekilmiş sayılan, uluslararası koruma statüleri sona eren veya iptal edilenlerden haklarında verilen
son karardan sonra bu Kanunun diğer hükümlerine göre Türkiye’de kalma hakkı bulunmayanlar
j) İkamet izni uzatma başvuruları reddedilenlerden, on gün içinde Türkiye’den çıkış
yapmayanlar
k) (Ek: 3/10/2016-KHK-676/36 md. ; Aynen kabul: 1/2/2018-7070/31 md.)
Uluslararası kurum ve kuruluşlar tarafından tanımlanan terör örgütleriyle ilişkili olduğu
değerlendirilenler.
(2) (Değişik: 3/10/2016-KHK-676/36 md.; Aynen kabul: 1/2/2018-7070/31 md.) Bu
maddenin birinci fıkrasının (b), (d) ve (k) bentleri kapsamında oldukları değerlendirilen
uluslararası koruma başvuru sahibi veya uluslararası koruma statüsü sahibi kişiler hakkında
uluslararası koruma işlemlerinin her aşamasında sınır dışı etme kararı alınabilir.

 

ğ) Dışişleri Bakanlığının uygun görüşü olması durumu hariç, Türkiye Cumhuriyetinin tanımadığı veya diplomatik ilişkisinin bulunmadığı ülke vatandaşları için yapılan;

h) Kanuni süresi içinde yapılmayan veya eksiklikleri tamamlanmayan;

Yurtdışı başvurularda konsolosluk tarafından referans numarası verildikten sonra 10 gün içerisinde, yurtdışı ve yurtiçi yabancı çalışma izni başvurularında ise bakanlık tarafından eksik evrak veya harç yatırılması istenmesi durumunda ise 30 gün içerisinde tamamlanmayan çalışma izni red edilir.

0

Add a Comment


*

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.